Mainboards: Formfaktoren und Marktübersicht
Special
Das Mainboard verbindet alle wichtigen Teile eines PCs - wir geben euch Tipss zum Kauf, Begriffen und bieten eine Marktübersicht mit 80 Mainboards.
Formfaktoren: Normgrößen helfen
Bevor wir zu einer Marktübersicht mit 60 Mainboards kommen, behandeln wir nun noch das Thema Formfaktor. Damit ist die Größe des Mainboards gemeint, oder besser gesagt: Die maximale Größe, um einen bestimmten Standard zu erfüllen. Die vier wichtigen Formfaktoren sind, von klein nach groß sortiert: Mini-ITX, µATX, ATX und E-ATX. Wenn ein Mainboard mit einem dieser Formate gekennzeichnet ist, bedeutet das, dass es bestimmte Maximalmaße einhält. Diese wurden vor vielen Jahren von der Hardwarebranche als Norm festgelegt, um das Kombinieren von Einzelprodukten verschiedener Hersteller zu erleichtern.
Der Formfaktor ist wichtig, damit ihr wisst, ob ein Mainboard in euer Gehäuse hineinpasst. Denn auch bei Gehäusen werden die Bezeichnungen wie ATX und µATX verwendet. Hinzu kommt, dass es durch die Formfaktoren auch Vorgaben für die Position der Bohrlöcher sowie für das Back Panel gibt. Daher passen Mainboards in alle Gehäuse, die mindestens den gleichen Formfaktor bieten - man kann aber auch ein kleines Mini-ITX- oder µATX-Mainboard in ein ATX-Gehäuse einbauen. Umgekehrt funktioniert dies aber nicht. In ein µATX-Gehäuse passen ATX- oder E-ATX-Mainboards nicht hinein.
Wir empfehlen euch µATX- oder ATX-Mainboards. Hier ist die Auswahl groß, und auch die kleineren µATX-Modelle haben genügend Fläche, um alle wichtigen Features unterzubringen.
Da sie zudem teils günstiger als ähnlich ausgestattete ATX-Modelle sind, sind µATX-Mainboards sogar häufig ein guter Kauftipp. Die sehr kleinen Mini-ITX-Mainboards hingegen sind relativ teuer und nur dann angesagt, wenn ihr unbedingt ein kleines Mini-IXT-Gehäuse verwenden wollt.
Die großen E-ATX-Mainboards wiederum bieten keine sinnvollen Vorteile für einen Spiele-PC und würden ein vergleichsweise großes Gehäuse benötigen.
Quelle: Asus
Mini-ITX-Format: Das Asus ROG STRIX B550 I GAMING
Marktübersicht: 80 µATX- und ATX-Mainboards für 3 Sockel
Wir kommen nun zu einer Marktübersicht mit 80 Mainboards für Gaming-PCs, bei denen wir vier wichtige Dinge voraussetzen: Jeweils mindestens ein PCIe 4.0-Slot für Grafikkarten, ein M.2-Slot mit PCIe 4.0, drei Anschlüsse für Lüfter (Minimum: CPU-Lüfter plus zwei Gehäuselüfter) sowie ATX- oder µATX-Format. Wir liegen preislich bei unserer Auswahl zwischen 80 und 200 Euro.
Mehr ausgeben solltet ihr nur, wenn ihr sicher seid, dass dies für euch Sinn machen kann. Übertakter greifen ab etwa 120 bis 130 Euro zu, beim Sockel 1700 sind dabei natürlich Z-Chipsätze erforderlich.
Wir bieten euch drei Tabellen mit Mainboards zu den Sockeln AM4, AM5 und 1700 - wir starten mit 30 Sockel AMD AM4-Mainboards mit Preisen von bis zu 180 Euro und den aus unserer Sicht wichtigsten Eckdaten:
| Modell | Format | Chipsatz | RAM-Slots | M.2, PCIe-Art) | WLAN | Preis ab |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ASRock B550M-HDV | µATX | B550 | 2 | 1 | nein | 80 Euro |
| Gigabyte B550M DS3H | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 90 Euro |
| ASRock B550M Phantom Gaming 4 | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 90 Euro |
| Asus Prime B550M-K | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 95 Euro |
| Asus Prime B550M-A | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 95 Euro |
| Gigabyte B550M AORUS Elite | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 100 Euro |
| ASRock B550M Pro4 | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 100 Euro |
| Gigabyte B550M DS3H AC | µATX | B550 | 4 | 2 | ja | 100 Euro |
| ASRock B550M PG Riptide | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 105 Euro |
| Asus B550 Phantom Gaming 4 | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 105 Euro |
| MSI B550-A Pro | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 105 Euro |
| Gigabyte B550 Gaming X V2 | ATX | B550 | 44 | 2 | nein | 110 Euro |
| MSI B550M Pro-VDH WIFI | µATX | B550 | 4 | 2 | ja | 115 Euro |
| Asus Prime B550-Plus | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 120 Euro |
| Asus TUF Gaming B550M-E | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 120 Euro |
| Asus Prime B550M-A WIFI II | µATX | B550 | 4 | 2 | ja | 120 Euro |
| ASRock B550M Steel Legend | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 120 Euro |
| MSI MPG B550 Gaming Plus | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 120 Euro |
| ASRock B550 Pro | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 120 Euro |
| Asus TUF Gaming B550M-E WIFI | µATX | B550 | 4 | 2 | ja | 125 Euro |
| Asus TUF Gaming B550M-Plus | µATX | B550 | 4 | 2 | nein | 125 Euro |
| Gigabyte B550 AORUS Elite V2 | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 130 Euro |
| Asus TUF Gaming B550M-Plus WIFI | µATX | B550 | 4 | 2 | ja | 145 Euro |
| MSI MAG B550 Tomahawk | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 145 Euro |
| Gigabyte B550 AORUS Elite AX V2 | ATX | B550 | 4 | 2 | ja | 150 Euro |
| ASRock X570 Phantom Gaming 4 | ATX | X570 | 4 | 2 | nein | 155 Euro |
| Asus ROG Strix B550-F Gaming WIFI II | ATX | B550 | 4 | 2 | ja | 160 Euro |
| MSI MAG B550 Tomahawk Max WIFI | ATX | B550 | 4 | 2 | ja | 165 Euro |
| ASRock B550 Steel Legend | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 170 Euro |
| ASRock B550 PG Velocita | ATX | B550 | 4 | 2 | nein | 175 Euro |
Fast alle Mainboards mit zwei M.2-Slots unserer Sockel AM4-Auswahl haben übrigens beim zweiten Slot PCIe 3.0 als Anbindung. Den Chipsatz A520 lassen wir außen vor, da er nativ kein PCIe 4.0 bietet. Der nächste Sockel ist der Sockel AMD AM5 - hier haben wir nur 20 Modelle herausgesucht, da die Auswahl unter 200 Euro insgesamt kleiner ist.
Da wir zudem auf den günstigen A620-Chip-Satz verzichten, bei dem manche CPUs nicht ausgereizt werden können, geht es preislich auch erst ab 125 Euro los:
| Modell | Format | Chipsatz | RAM-Slots | M.2, PCIe-Art | WLAN | Preis ab |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Gigabyte B650M K | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 125 Euro |
| Gigabyte B650M D3HP | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 130 Euro |
| ASRock B650M-HDV/M.2 | µATX | B650 | 2 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 135 Euro |
| Asus Prime B650M-K | µATX | B650 | 2 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 140 Euro |
| Biostar B650MP-E Pro | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 140 Euro |
| MSI Pro B650M-P | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 145 Euro |
| ASRock B650M Pro RS | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0, 1x PCIe 5.0 | nein | 145 Euro |
| Asus Prime B650M-A II | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 160 Euro |
| Asus Pro B650M-CT-CSM | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 160 Euro |
| ASRock B650M Pro RS WiFi | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0, 1x PCIe 5.0 | ja | 165 Euro |
| Gigabyte B650M DS3H | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 170 Euro |
| MSI Pro B650M-A WIFI | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 175 Euro |
| ASRock B650M PG Riptide | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 175 Euro |
| Asus Prime B650-Plus | ATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 175 Euro |
| Asus TUF Gaming B650M-E | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | nein | 180 Euro |
| MSI B650 Gaming Plus WIFI | ATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 185 Euro |
| Asus Prime B650M-A WIFI II | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | ja | 185 Euro |
| Asus TUF Gaming B650M-E WIFI | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | ja | 190 Euro |
| Asus TUF Gaming B650M-Plus WIFI | µATX | B650 | 4 | 1x PCIe 4.0 , 1x PCIe 5.0 | ja | 190 Euro |
| MSI MAG B650M Mortar WIFI | µATX | B650 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 190 Euro |
Weiter geht es mit dem Sockel Intel 1700. Bei den 30 Sockel 1700-Mainboards handelt es sich ohne Ausnahme um DDR4-RAM-Versionen - mehr Infos hierzu findet ihr unter der Tabelle:
| Modell | Format | Chipsatz | RAM-Slots | M.2, PCIe-Art | WLAN | Preis ab |
|---|---|---|---|---|---|---|
| MSI Pro B760M-E DDR4 | µATX | B760 | 2 | 1x PCIe 4.0 | nein | 90 Euro |
| ASRock B660M-HDV | µATX | B660 | 2 | 1x PCIe 4.0, 1x PCIe 3.0 | nein | 95 Euro |
| MSI Pro B760M-P DDR4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 100 Euro |
| ASRock B760M-HDV/M.2 D4 | µATX | B660 | 2 | 1x PCIe 4.0, 1x PCIe 3.0 | nein | 105 Euro |
| Gigabyte B760M DS3H DDR4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 105 Euro |
| Gigabyte B760M Gaming DDR4 | µATX | B760 | 2 | 2x PCIe 4.0 | nein | 105 Euro |
| ASRock B660M Pro RS | µATX | B660 | 4 | 1x PCIe 4.0, 1x PCIe 3.0 | nein | 115 Euro |
| Gigabyte B760M DS3H AX DDR4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 125 Euro |
| MSI Pro B760M-G DDR4 | µATX | B760 | 2 | 2x PCIe 4.0 | nein | 125 Euro |
| Gigabyte B760M Gaming X DDR4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 125 Euro |
| Gigabyte B760 DS3H DDR4 | ATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 125 Euro |
| ASRock H670M Pro RS | µATX | H670 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 125 Euro |
| ASRock B760M Pro RS/D4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 130 Euro |
| Asus Prime B660-Plus D4 | ATX | B660 | 4 | 3x PCIe 4.0 | nein | 135 Euro |
| ASRock B760 Pro RS/D4 | ATX | B760 | 4 | 3x PCIe 4.0 | nein | 135 Euro |
| Asus Prime B760-Plus D4 | ATX | B760 | 4 | 3x PCIe 4.0 | nein | 140 Euro |
| MSI Pro B760-P WIFI DDR4 | ATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 145 Euro |
| Gigabyte B760M Gaming X AX DDR4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 145 Euro |
| MSI Pro B760M-A WIFI DDR4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 145 Euro |
| Gigabyte B760 Gaming X DDR4 | ATX | B760 | 4 | 3x PCIe 4.0 | nein | 145 Euro |
| Asus Prime B760M-A WIFI D4 | µATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 150 Euro |
| MSI Pro Z690-P DDR4 | ATX | Z690 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 160 Euro |
| Asus TUF Gaming B660M-Plus WIFI D4 | µATX | B660 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 160 Euro |
| MSI MAG B660M Bazooka DDR4 | µATX | B660 | 4 | 2x PCIe 4.0 | nein | 160 Euro |
| Gigabyte B760 Gaming X AX DDR4 | ATX | B760 | 4 | 3x PCIe 4.0 | ja | 170 Euro |
| ASRock Z690 PG Riptide | ATX | Z690 | 4 | 2x PCIe 4.0, 1x PCIe 3.0 | nein | 175 Euro |
| Asus Prime Z690-P D4-CSM | ATX | Z690 | 4 | 3x PCIe 4.0 | nein | 175 Euro |
| MSI MAG B760 Tomahawk WIFI DDR4 | ATX | B760 | 4 | 3x PCIe 4.0 | ja | 180 Euro |
| Asus TUF Gaming B760-Plus WIFI D4 | ATX | B760 | 4 | 2x PCIe 4.0 | ja | 180 Euro |
| Gigabyte B760 AORUS Elite AX DDR4 | ATX | B760 | 4 | 3x PCIe 4.0 | ja | 195 Euro |
Wer lieber DDR5-RAM verwenden will, was einen kleinen Leistungsvorteil bringt, aber teurer ist, bekommt die meisten der von uns genannten Sockel 1700-Modelle auch als DDR5-Version. Meist fehlt im Namen dann einfach das Kürzel D4 oder der Zusatz "DDR4" am Ende. 16GB DDR5-RAM sind etwa 25 bis 35 Euro teurer als dieselbe Menge DDR4-RAM, bei 32GB beträgt der Preisunterschied etwa 30 bis 40 Euro.
